در حال بارگذاری ...
نقد نمایش «واگویه های علی گندابی»

عشق، روایت موازی یک تاریخ

همدان تئاتر، روح الله صالحی، . نام سید محمدجواد کبودرآهنگی آن‌قدر وزن و وقار دارد که در نامش در هر پوستر اجرای نمایش خیال تماشاگران حرفه‌ای را بابت نمایشی پخته و اصولی راحت ‌کند. به‌طوری‌که در انتخاب دقیق بازیگران از سهراب نیک فرجاد گرفته تا سید مهرداد کاووسی حسینی که به‌درستی با ظرافت‌های نقش کنار آمده و نمی‌شود از بازی‌های خوب دیگر این نمایش گذشت، می شود حضور پر رنگ کارگردان را دید.

نمایش «واگویه های علی گندابی» نوشته و کار سید محمدجواد کبودرآهنگی برای چهارمین سال پیاپی در شهر بهار و همدان به روی صحنه رفت. این نمایش پیش‌ازاین در شهرهای تهران، کربلا و نجف اجرا شد.

این پاراگراف خبری کافی است تا این پیش‌زمینه فکری را ایجاد می‌کند که با نمایشی روبه‌رو هستیم که با اقبال عمومی برخوردار است؛ این از ارتباط موفق گروه اجرایی با تماشاگران برمی‌آید. قصه علی گندابی قصه آشنایی است. از یک لات و یکه‌بزن که مستی و سرگردند به گیری‌اش زبانزد بوده است.

 او یک‌شب در اثر مستی به مداح معروف شهر گیر می‌دهد که ساعتی را بخندد و مداح به او متذکر می‌شود که امشب اول محرم است و علی که اهل گند آب بوده است به‌یک‌بار بر خود می‌لرزد و از مداح می‌خواهد که برایش مدح حضرت عباس «ع» را بخواند. مداح که به دنبال مفری برای خلاص شدن از دست علی گندابی است می‌گوید مداحی منبر می‌خواهد. علی گندابی زانو می‌زند تا مداح روی او بنشیند و مدح را بخواند و از آن شب دوره تحول علی شروع می‌شود به‌طوری‌که اکنون قبر ایشان در صحن حضرت «ع» قرار دارد.

 

روایت این قصه چنان از بار عاطفی برخوردار است که می‌تواند تماشاگر را به خود جذب کند اما این به‌تنهایی کافی نیست چراکه فرم و ساختار اجرایی چنان چه در اختیار این محتوا نباشد از سروشکل اجرا بیرون می‌زند چیزی که در اجرای سال چهارم و سال‌های قبل نمایش «علی گندابی» اتفاق نیفتاد و اجرایی با بار عاطفی و نوعی کاتارسیس ویژه نمایش‌هایی دینی را شاهد هستیم و تماشاگر باهم ذات پنداری معقول از سالن خارج می‌شود.

کاتارسیس مولود تراژدی است در این شکی نیست. چیزی که هیچ مؤلفه از آن را نمی‌توان در این نمایش پیدا کرد؛ اما تیزهوشی نویسنده و پررنگ کردن وجه مبارزاتی علی گندابی در مقابل نیروهای متخاصم این وجه را به نیروهای عاطفی منتقل می‌کند. انسان همیشه در مقابل از دست دادن فردی یا چیزی افسوس می‌خورد و برای پاسداشت، حرمت و نکوداشتش، اقداماتی می‌کند نظیر برگزاری مراسم، آیین یا ایجاد یک تقویم تاریخی که به سالگرد یا سالگشت و یا گاه‌شمار این موضوع مربوط می‌شود.

نقش موسیقی در کاتارسیس درام لیتورکی تئاتر قرون‌وسطی بسیار پررنگ است و در اینجا حضور مداح با شمایلی آرام و کاریزماتیک این نیروی عاطفی را تقویت می‌کند. نیروهای عاطفی قبل از آن‌که در تماشاگر مؤثر افتند، باید در نمایش‌نامه وجود داشته باشند؛ و وقتی این عواطف یا هر آن عاطفه‌ای که نمایش‌نامه خود به‌منزلهٔ نیرو از آن برخوردار است در نمایش‌نامه به پایان رسید، پس در تماشاگر نیز به پایان رسیده است چیزی که نمره قبولی را می‌توان به علی گندابی داد چراکه کاتارتیک تحت نظم و ترتیب و تشریفات مذهبی، باهدف تطهیر گناهان روحی و اخلاقی انجام می‌گرفت. چیزی که با تطهیر مذهبی ارتباط نزدیکی دارد.

به لحاظ تنوع، نمایش دینی انواعی دارد:
ـ نمایش دینی شرقی
ـ نمایش دینی یونان

ـ نمایش قرون‌وسطایی «میراکل و میستر»
ـ نمایش دینی جامعهٔ معاصر
ـ و سرانجام نمایش دینی یگانه‌ی‌ِ شرق: تعزیه.

تعزیه شاهکار هنرهای نمایشی ایران است. نمایشی نمادین و لبریز نشانه‌ها و شبیه‌سازی‌ها...این تمایل عمومی در اروپا به شبیه‌سازی ضمن نقل داستان رنج و مصیبت حضرت مسیح در اروپا، به‌خصوص در فرانسه، منشاء پیدایش نمایش‌هایی تحت عنوان میستر «گردید و همین انگیزه همگانی در انگلستان و در نقاط دیگر ضمن بیان حوادث زندگی قدسیان نمایش‌های دینی» میراکل را پدید آورد و ملازمت آن با تذکر وقایع دل‌خراش کربلا در ایران موجب پیدایش تعزیه شد.

نام سید محمدجواد کبودرآهنگی آن‌قدر وزن و وقار دارد که در نامش در هر پوستر اجرای نمایش خیال تماشاگران حرفه‌ای را بابت نمایشی پخته و اصولی راحت ‌کند. به‌طوری‌که در انتخاب دقیق بازیگران از سهراب نیک فرجاد گرفته تا سید مهرداد کاووسی حسینی که به‌درستی با ظرافت‌های نقش کنار آمده و نمی‌شود از بازی‌های خوب دیگر این نمایش گذشت، می شود حضور پر رنگ کارگردان را دید.

در طراحی میزان سن‌ها بدون به‌اصطلاح شلنگ‌تخته انداختن برحسب طراحی و ترکیب‌بندی و برحسب رویداد نمایش درصحنه جابجا می‌شوند که چشم تماشاگر را اذیت نمی‌کند. از سوی دیگر نمایش‌های دینی به‌شدت نمادگرا هستند. این نمادگرایی نه‌تنها در مضامین بلکه در شخصیت‌ها، فضا، گفتگوها و سایر عناصر شکل‌دهنده به این نمایش‌ها به‌خوبی قابل‌لمس هستند.

نمایش علی گند آبی این ظرفیت را دارد که سال‌های بعد هم در همدان اجرا شود و تماشاگران را راضی روانه خانه کندو این به هماهنگی گروه نمایشی علی گندابی برمی‌گردد که شکل تئاتر دینی را حفظ کرده است و جو زده حضور تماشاگر زیاده‌روی نمی‌کند و همه‌چیز به مقدار متناسب و مناسب از صحنه به تماشاگر منتقل می‌شود.




مطالب مرتبط

با نظر  هیات انتخاب چهارمین جشنواره سراسری نقالی و پرده‌خوانی غدیر (نقالان علوی)

سید مهرداد کاووسی حسینی نقل می خواند
با نظر هیات انتخاب چهارمین جشنواره سراسری نقالی و پرده‌خوانی غدیر (نقالان علوی)

سید مهرداد کاووسی حسینی نقل می خواند

هیات انتخاب چهارمین جشنواره سراسری نقالی و پرده‌خوانی غدیر (نقالان علوی) متشکل از علی ناری، امیر صادقی و مهدی چایانی پس از بازبینی آثار ارسالی شرکت‌کنندگان به این جشنواره، آثار راه یافته را به شرح زیر معرفی کردند  که نام  سید مهرداد کاووسی حسینی از همدان در میان آثار راه ...

|

با اعلام هیأت ارزیابی متون بخش خیابانی

دست پر همدانی ها برای هفدهمین جشنواره سراسری تئاترمقاومت
با اعلام هیأت ارزیابی متون بخش خیابانی

دست پر همدانی ها برای هفدهمین جشنواره سراسری تئاترمقاومت

هیأت ارزیابی متون هفدهمین جشنواره سراسری تئاترمقاومت متشکل از محمدحسین ناصربخت ، علی یعقوب زاده و پژمان شاهوردی ، نتایج ارزیابی متون این بخش بدون اولویت اعلام کردند که از مجموع 74 اثر راه یافته به مرحله ارزیابی اجرایی، هفت نمایش از استان همدان در میان آثار دیده می شود

|

زیر نظر کارشناس تئاتر استان همدان

مجموعه کارگاه های تخصصی آموزش تئاتر در همدان برگزار می شود
زیر نظر کارشناس تئاتر استان همدان

مجموعه کارگاه های تخصصی آموزش تئاتر در همدان برگزار می شود

مجموعه کارگاهای زیبایی شناسی در تئاتر، بازیگری در تئاتر، نمایشنامه نویسی و کارگردانی در تئاتر را با ظرفیت محدود برگزار می شود علاقمندان تا دهم تیرماه فرصت دارند جهت ثبت نام با شماره تلفن های 38381010 و 38381020 تماس حاصل نمایند.

|

به مناسبت رونمایی تمبر هنرمندان تئاتر استان همدان

زبان تئاتر، نشانه است
به مناسبت رونمایی تمبر هنرمندان تئاتر استان همدان

زبان تئاتر، نشانه است

تنهایی بزرگ ما پشت در ایستاده است تا جای خالی ما را روی صحنه پر کند و اگر نخواهیم حرکت های خودجوش برای دوست داشتن هم را نادیده بگیریم جایی خرخره مان را می گیرد و این روزها در کم توجهی تماشاگر به اجراها خودش را نشان می دهد

|

با آیین رونمایی از تمبر یادبود تئاتر استان

مراسم تجلیل از هنرمندان تئاتر استان همدان برگزار شد
با آیین رونمایی از تمبر یادبود تئاتر استان

مراسم تجلیل از هنرمندان تئاتر استان همدان برگزار شد

مراسم بزرگ داشت پیشکسوتان و سرپرستان گروه های نمایشی استان همدان با هم انجمن هنرهای نمایشی استان و اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی روز پنجشنبه 17 بهمن ماه ساعت19  در تالار هتل خاتم همدان برگزار شد.

|

توسط گروه نمایشی فریاد

نمایش خیابانی« شروعی دوباره» در همدان اجرا می‌شود
توسط گروه نمایشی فریاد

نمایش خیابانی« شروعی دوباره» در همدان اجرا می‌شود

به همت دفتر تئاتر خیابانی ایران، انجمن هنرهای نمایشی همدان و به مناسبت روز جهانی مبارزه با اعتیاد نمایش خیابانی« شروعی دوباره»به نویسندگی و کارگردانی سید مهرداد کاوسی حسینی کاری از گروه نمایشی فریاد در 9 تیرماه 1399 ساعت 17 در محوطه تئاتر شهر همدان اجرا می شود.

|

از سوی دبیرخانه نخستین جشنواره تئاتر آپارتمانی«مان»

دو متن نمایشی از شهر ملایر پذیرفته شد
از سوی دبیرخانه نخستین جشنواره تئاتر آپارتمانی«مان»

دو متن نمایشی از شهر ملایر پذیرفته شد

در نخستین همایش تئاتر آپارتمانى تحت عنوان «مان» نمایش های «من زنده ام» به نویسندگی مهدی روزبهانی و  نمایش«پشت گلدانهای شهر» به نویسندگی موسی هدایتی و کارگردانی محمد مهیار آقانوری هردو از شهر ملایر در میان آثار راه  یافته به مرحله دوم و ارزیابی تصویری آثار دیده می شود

|

در دومین مسابقه نمایشنامه نویسی کودک و نوجوان«بادکنک طلایی»

نویسندگان همدانی برگزیده شدند
در دومین مسابقه نمایشنامه نویسی کودک و نوجوان«بادکنک طلایی»

نویسندگان همدانی برگزیده شدند

در اختتامیه مجازی دومین مسابقه نمایشنامه نویسی کودک و نوجوان«بادکنک طلایی» که میزبانی اصفهان برگزار شد  25 اثر در بخش های مختلف به عنوان آثار برتر معرفی شدند که مهدی کوثری یگانه و سید سامان باب الحوائجی از همدان در میان برگزیدگان پایانی این مسابقه دیده می شوند.

|

با هدف کشف و شکوفایی استعدادهای جوان

فراخوان سی و دومین جشنواره تئاتر استان همدان منتشر شد
با هدف کشف و شکوفایی استعدادهای جوان

فراخوان سی و دومین جشنواره تئاتر استان همدان منتشر شد

امید اجتماعی، ارتقاء نهاد خانواده، هم گرایی ملی و جهش تولید موضوعات پیش نهادی و اولویت دار سی و دومین جشنواره تئاتر استان همدان است که این جشنواره در سه بخش رقابتی –صحنه ای، بخش مرور که ویژه پیشکسوتان و یک نمایش به انتخاب دبیرخانه جشنواره و بخش خیابانی در آذرماه برگزار می ...

|

حسین صفی   از تئاتر همدان در سالی که گذشت

این چراغ هنوز روشن است
حسین صفی از تئاتر همدان در سالی که گذشت

این چراغ هنوز روشن است

سال 1398 برای تئاتر استان همدان، سال رونق اجراهای عمومی در سطح شهرستان های استان بود که نشان می دهد چراغ صحنه توسط هنرمندانش پر فروغ و روشن می تابد.در مجموع 148 عنوان نمایش در استان تولید شد و بیش از هزار و نهصد نوبت اجرای عمومی تئاتر باعث شد چراغ تئاتر در سالن های نمایش شهرستان ...

|

نظرات کاربران